نقد و بررسی آیسی LM393
وظیفه اصلی در دستگاه جوش:
LM393 در دستگاه جوش معمولاً وظایف زیر را بر عهده دارد:
1. تشخیص جریان (Current Sensing): مقایسه ولتاژ شنت با یک ولتاژ مرجع برای تشخیص اضافهبار (OC).
2. حفاظت حرارتی (Thermal Protection):مقایسه دمای هیتسینک (که توسط NTC حس شده) با یک مقدار مرجع؛ اگر دما بالا برود، خروجی LM393 فعال شده و دستگاه را خاموش میکند.
3. مانیتورینگ ولتاژ: بررسی ولتاژ باس DC برای اطمینان از اینکه ورودی دستگاه در محدوده مجاز است (Under/Over Voltage).
4. سیگنالدهی چراغهای پنل: روشن کردن چراغ OC (اضافهبار) یا چراغ Power.
مشخصات فنی کلیدی برای تعمیرکار
ولتاژ کاری: طیف گسترده (2 تا 36 ولت). این یعنی در اکثر مدارات 5V، 12V یا 24V دستگاه جوش بهخوبی کار میکند.
خروجی Open Collector: این خیلی مهم است! خروجی این آیسی نمیتواند مستقیم ولتاژ بالا بدهد؛ باید حتماً به یک مقاومت Pull-up وصل باشد. اگر مدار دستگاه جوش به این نکته دقت نکند، خروجی عمل نمیکند.
سرعت: برای کاربردهای کنترلی دستگاه جوش مناسب است (اما خیلی فوقسریع نیست).
عیبیابی (وقتی شک داری LM393 خراب است)
1. چراغ OC (اضافهبار) بیدلیل روشن است
ممکن است LM393 سوخته باشد یا ورودی آن ولتاژ اشتباهی دریافت میکند.
تست: ولتاژ پایههای ورودی (غیرمعکوس + و معکوس -) را چک کن. اگر ولتاژ مرجع درست است اما خروجی آیسی ثابت مانده (همیشه High یا همیشه Low)، احتمالاً آیسی خراب است.
2. دستگاه جوش به فرمان دما (NTC) واکنش نشان نمیدهد
اگر دستگاه جوش داغ شده ولی فن یا چراغ OC روشن نمیشود:
تست: ببین آیا با گرم شدن NTC، ولتاژ پایه ورودی LM393 تغییر میکند؟ اگر ورودی تغییر میکند ولی خروجی خیر، LM393 مقصر اصلی است.
3. دستگاه جوش بلافاصله پس از روشن شدن خاموش میشود (یا خروجی ندارد)
ممکن است LM393 در مدار حفاظت ولتاژ، تشخیص خطا میدهد.
نکات تعمیرگاهی مهم (فوت کوزهگری)
ولتاژ Pull-up: همیشه چک کن که آیا مقاومت Pull-up (معمولاً 4.7k تا 10k) متصل به خروجی آیسی سالم است یا نه. اگر این مقاومت بسوزد یا قطع شود، خروجی آیسی «شناور» میشود و دستگاه جوش رفتار عجیب نشان میدهد.
پایه زمین (GND): در بردهای کنترل، نویز زمین میتواند LM393 را تحریک کند. اگر دستگاه شما گاهی «الکی» چراغ OC روشن میکند، اتصالات زمین و خازنهای صافی اطراف LM393 را چک کن.
جایگزینها: اگر LM393 نداشتی، LM293 (مدل صنعتی با تلرانس دما بهتر) یا LM193 جایگزینهای مستقیم هستند. پینآوت کاملاً یکی است.
نویز شدید: LM393 نسبت به نویز حساس است. حتماً خازن عدسی (مثلاً 100 نانو فاراد) نزدیک پایه تغذیه آیسی (پایه 8) وجود داشته باشد. اگر نیست، اضافه کردن آن میتواند بسیاری از مشکلات ناپایداری دستگاه جوش را حل کند.
چکلیست تست روی برد:
1. پایه 8 (VCC): آیا ولتاژ تغذیه (مثلاً 12 یا 15 ولت) روی آن هست؟
2. پایه 4 (GND): آیا اتصال به زمین کامل است؟
3. پایه ورودی (+ و -): آیا ولتاژ مرجع (Ref) برقرار است؟
4. خروجی: آیا با تغییر ورودی، خروجی تغییر سطح میدهد؟ (اگر تغییر نمیکند، آیسی سوخته).
برای خرید این محصول و محصولات دیگر به سایت جوش و برش مقدم مراجعه کنید.